Fay (Jeoloji)
Tanım
Hareketin gerçekleştiği kayalardaki kırık. Faylar milimetrelerden binlerce kilometreye kadar uzunlukta olabilir. Deprem üreten büyük faylara aktif fay denir.
Örnek
San Andreas Fayı California boyunca 1.200 km uzunluğundadır.
İlgili Terimler
İlgili Rehberler
Deprem Nedir? Kapsamlı Bir Giriş
Learn what causes earthquakes, how they occur along fault lines, and why some regions experience more seismic activity than others.
Ön Depremler: Ana Olayı Tahmin Edebilirler mi?
Foreshocks occur before some major earthquakes, but can they be used for prediction? Learn the science behind foreshocks and their limitations.
2011 Tohoku Depremi ve Tsunamisi: Kapsamlı Bir Analiz
The 2011 M9.1 Tohoku earthquake triggered a devastating tsunami and nuclear disaster. A comprehensive analysis of one of history's worst earthquakes.
1556 Shaanxi Depremi: Tarihteki En Ölümcülü
The 1556 Shaanxi earthquake killed approximately 830,000 people, making it the deadliest earthquake in recorded human history.
2015 Nepal Depremi: Gorkha Depremi
The 2015 M7.8 Nepal earthquake devastated Kathmandu and triggered avalanches on Everest. A study in building vulnerability and international response.
1755 Lizbon Depremi: Felsefenin Değiştiği Zaman
The 1755 Lisbon earthquake, tsunami, and fire destroyed one of Europe's greatest cities and sparked the Enlightenment debate on natural evil.
Deprem Havaası: Neden Bir Mitir
There is no such thing as earthquake weather. Learn why this persistent myth has no scientific basis and what actually triggers earthquakes.
İnsanlar Deprem Yaratabilir mi? İndüklenen Sismisiteyin Gerçeği
Fracking, mining, and reservoir filling can trigger earthquakes. Learn the science of induced seismicity and which human activities pose real risk.
Depremler Sadece Fay Hatları Boyunca mu Olur?
While most earthquakes occur along faults, intraplate earthquakes can strike far from plate boundaries. Learn where unexpected earthquakes happen.
Nepal ve Himalaya Çarpışma Bölgesi
The India-Eurasia collision builds the Himalayas and creates major earthquake risk for Nepal, Bangladesh, and northern India.
İlgili Vaka Çalışmaları
1755 Lizbon Depremi: Aydınlanmayı Sarsan Felaket
The earthquake that launched both seismology as a science and modern emergency management, while simultaneously triggering a philosophical revolution.
1556 Shaanxi Depremi: İnsan Tarihinin En Ölümcülü Depremi (830.000 Ölü)
The deadliest earthquake in human history, killing 830,000 people -- primarily because the population lived in cave dwellings carved into loess cliffs that collapsed en masse during the shaking.
Sıkça Sorulan Sorular
Episantr, deprem kırılmasının başladığı hiposantrin (odak) doğrudan üzerindeki Dünya yüzeyindeki noktadır. Genellikle enlem ve boylam koordinatları olarak raporlanır. En güçlü sarsıntı genellikle episantr yakınında meydana gelir, ancak yerel zemin koşulları ve fay geometrisi maksimum hasar bölgesini kaydırabilir.
Sismograf (veya sismometre), sismik dalgaların neden olduğu yer hareketini tespit eden ve kaydeden bir alettir. Modern geniş bantlı sismometreler bir atomun genişliğinden daha küçük hareketleri tespit edebilir. Dünyanın dört bir yanındaki sismograf ağları, bilim insanlarının depremleri birkaç dakika içinde konumlandırmasını ve büyüklüklerini belirlemesini sağlar.
P-dalgaları (birincil dalgalar) kayada en hızlı yol alan ve sismik istasyonlara ilk ulaşan sıkıştırma dalgalarıdır. S-dalgaları (ikincil dalgalar) daha sonra ulaşan ancak daha fazla yer sarsıntısına neden olan kesme dalgalarıdır. P-dalgaları katılar, sıvılar ve gazlar içinde yol alır; S-dalgaları yalnızca katılar içinde yol alır. Aralarındaki zaman farkı deprem mesafesini belirlemeye yardımcı olur.
Hiposantr (veya odak), Dünya'nın içinde deprem kırılmasının başladığı noktadır. Enlem, boylam ve derinlik ile tanımlanır. Hiposantr ile doğrudan üstündeki yüzey arasındaki dikey mesafe depremin derinliğidir ve bu, depremin yüzeyde nasıl hissedildiğini güçlü şekilde etkiler.
Sismoloji, depremlerin ve sismik dalgaların Dünya boyunca yayılmasının bilimsel çalışmasıdır. Deprem tespiti, konumlandırması ve karakterizasyonunu; Dünya'nın iç yapısını; sismik tehlike değerlendirmesini ve deprem mühendisliğini kapsar. Sismologlar bu olguları incelemek için küresel sismograf ağlarından gelen verileri kullanır.